Bilgi düzensizliğinin en yoğun yaşandığı çağdayız. Bu düzensizliğin en yoğun olduğu havza, internet mecraları. Özellikle internetin yaygınlaşmasından sonra artan etkileşimin, boyut değiştirdiği bir evredeyiz. Bugün birçok medya aracı, bizleri yeni mecrasından yani internet alanından selamlıyor bizleri. Özellikle sosyal medyanın herkesi muhabir, her paylaşımı da “haber” niteliğine taşıdığı bu evrede neyi doğru, neyin gerçek olduğunu anlamak, hangi haberin maksatlı olduğunu bilmek, internette dolaşan içeriklerin hangisinin manipülasyon amacı gütmediğini tespit etmek zor. Bu durumda yapılması gereken iki önemli husus var. Birincisi bilgi kirliliği ile mücadele etmek. İkincisi ise internet dünyasına doğru ve gerçek bilgiyi yerleştirmek.
Doğru bilgiyi çoğaltmak için çalışıyoruz.
Bu çağın en büyük gereksinimi doğru ve gerçek bilgi verdiği konusunda şüphe duyulmayacak mecralar. Ülkemizde yapılan son değişiklikler ile gündeme gelen “internet medyası”; anlık, doğru ve gerçek haberin mecrası olabilirse; bilgi kirliliği ile mücadele noktasında önemli bir aşama kat edilmiş olacak.
TİMBİR’in temel amaçlarında biri bilgi kirliliğini yok etmek!
2023 Mart döneminde Cumhurbaşkanı kararı ile kurulan Türk İnternet Medya Birliği (TİMBİR) kendi üyeleri başta olmak üzere bu mecrada olan diğer haber sitelerinin bilgi düzensizliğinin bir parçası olmaması için çaba göstermekte. TİMBİR temel amacını ve çerçevesini belirlerken kabul ettiği ilkeler arasında “üyeleri ve bileşenleri arasında bilgiyi toplama, haberleştirme ve yorumlama konusunda dürüst, adil ve cesur, bağımsız davranmayı ve kamuoyunun bilme hakkı dışında hiçbir çıkara hizmet etmemeyi savunan, kaynaklarına, konu ettiği şahıslara ve meslektaşlarına saygılı davranılmasını temin etmek”, “temel insan hakları ilkelerine dayanan, egemenliğin kayıtsız şartsız millete ait olduğu, millet iradesine de milletin seçtiği idareye de saygı gösterilen, katılımcı demokrasinin yerleştiği, özgür birey ve sivil toplum örgütlerine gerçek anlamda var olma ve düşünce üretip teklifler sunma hak ve imkânlarının hayata geçirildiği, farklılıkların zenginlik olarak kabul edildiği, üyelerinin haklarını savunan bir medya için çalışmalar yapmak” şeklinde ifade ettiği iki öğeyi yerleştirmiştir.
Bir zaruret GİMER’i doğurdu
Giderek toplumsal barışı bozan, kişilik haklarını ihlal eden, insan hakları olgusuna zarar veren bir mecraya dönüşme tehdidi altında olan internet medyasına, devlet resmiyetinden uzak ve tamamen sivil ve özel hukuk çerçevesinde bir yöntemle çözüm getirmek ve uyuşmazlıkları sivil alanda, pratik ve hızlı biçimde çözmek için Güvenli İnternet Medya Merkezini teşekkül ettirmek zarureti hasıl olmuştur.
GİMER’in temel amaçları
1.Güvenli internet medyası mecralarını oluşturmak.
2.Haber içeriklerinin iletişim ilkelerine aykırılığını tespit etmek.
3. Aykırılık içeren haberlerin düzeltilmesini bu mümkün değilse kaldırılmasını sağlamak.
4. Manipülasyon içeren haberlerin bu mahiyetini kamuoyuna duyurmak.
5.İnternet medyasının “güvenli habercilerini” tescil edip sertifikasyona tabi tutmak.
6. GİMER üyelerinin haber telifi bağlamındaki sorunlarını çözmek
7.Alan adı uyuşmazlıkları konusundaki süreçlerinde onları temsil etmek
8.Uluslararası mecralarda pilot dava ve girişimlerin öncüsü olmak ,
9. Diğer konularda hukuki destek, yargısal sorunlarında rehberlik yapmak.
10. İletişim hukuku alanında çalışmalar, programlar ve eğitimler düzenlemek
GİMER’in işlevleri
GİMER’in ana işlevi iletişim hukuk alanında “internet medyası” çerçevesinde kalmak üzere bir “tahkim merkezi” olmakla beraber; Üyelerinin diğer kimselere dair yapacakları başvurularda “danışman”; Üye dışındaki kimseler aleyhine olan başvurularda ise “bilirkişi” Üyelerinin menfaatleri için pilot yargı süreçlerinde yürütülecek hukuki süreçlerde TİMBİR’in “hukuk müşaviri” Yaygın eğitim çalışmalarında ise “uzman” olarak da pozisyon alabilecektir.
Üyelerinin Taahhütleri
TİMBİR üyelerinin doğal üye olduğu, diğer haber sitelerinin ise üyelik formu doldurarak üye olabildiği bir mekanizma işleyecektir. Burada üyelerden çeşitli taahhütlerde bulunmaları istenmektedir. Bu sözleşme bağı, GİMER’in yetki alanı olarak kabul edilecektir. GİMER üyeleri ilkelere riayetin dışında şu taahhütlerde de bulunmaktadırlar:
«« -İnsan haklarına, hukuk devleti ilkelerine, demokrasiye, kurucu değerlere basın hürriyetine, ifade özgürlüğüne içtenlikle inanarak mesleğimizi bu mecra üzerine inşa edeceğimizi,
-İnternet medyasının haklarını ve mecranın ürettiği temel etik ve davranış ilkelerini sonuna kadar savunacağımızı, -Haber telifini ve dijital alandaki bu haklara dair dünyadaki gelişmeleri takip edeceğimizi,
-Bir basın organında özel çabalar ile ortaya çıkmış bir içeriği, içeriği üretenin bilgisini vererek kullanacağımızı, buna riayet etmeyenleri uyarıp düzetmesini isteyeceğimizi,
-Medyada üretilen içeriklere dair “kaynak kişi veya kurum” hakkında basın ilkeleri çerçevesinde gizlilik kuralına riayet edeceğimizi,
- Manipülatif içerik üretmeyeceğimizi,
-Manipülasyon, spekülasyon, dezenformasyon vb içerik paylaşan, bu konuda kaynaklık yapanları kamuoyuna haber olarak bildireceğimizi,
-Haberi ve içerikleri; ilgili kişileri ve kuruluşları eleştiri sınırları içinde kalarak sitelerimize taşıyacağımızı,
-Ötekileştirme, hedef gösterme, itibar suikastı, hakaret, aşağılama, iftira içeren paylaşımları, haberleri ve içerikleri kullanmayacağımızı, bunu bir dil olarak benimseyemeyeceğimizi,
- Kamunun üstün menfaatinin öngördüğü sınırda daima kalarak kişisel verileri koruyan ve özel hayata saygı gösteren bir yaklaşımla haber metinleri üreteceğimizi,
-Bir medya mensubunun saygınlığına gölge düşürebilecek tutum ve davranışlardan kaçınacağımızı,
-İlan ve reklam niteliğindeki yayınları yaparken bu niteliğin açıkça belirterek yapacağımızı,
-Gizli reklam, tanıtım gibi etik dışı davranışlardan uzak duracağımızı,
-Halkın haber alma özgürlüğü ile gerçekleri araştırma yükümlülüğünün dengede tutarak yayınlar yapacağımızı,
-Hatalı, gerçeğe aykırı veya görüldüğü gibi olmadığı anlaşılan yayınlardan dolayı kullanılan cevap ve tekzip hakkına azami düzeyde saygı göstereceğimizi, gereğini en seri şekilde ifa edeceğimizi,
-Medya mensubu olarak, elindeki nüfuzu, yetkiyi ve etkiyi özel amaçları ve çıkarları için kullanmayacağımızı,
-Suçlu olduğu yargı kararıyla belirlenmedikçe hiç kimseyi "suçlu" veya kusurlu ilan etmeyeceğimizi,
-Şiddeti, zorbalığı, öfkeyi, nefreti, ötekileştirmeyi, ayrımcılığı, hakir görmeyi özendirici, makul gösterici yayın yapmaktan kaçınacağımızı,
-Yayınlarında hiç kimseyi ırkı, cinsiyeti, sosyal düzeyi ve inançları nedeniyle kınayan, aşağılayan ve hatta bunları ima eden içeriklere yer vermeyeceğimizi,
- Toplumun genel ahlak anlayışına uygun, dini duygularını gözeten, toplumsal saygı ve sevgiyi önceleyen, aile kurumunun önemine ve toplumun temeli olduğuna inanan bir politika ile yayın hayatımızı icra edeceğimizi,
Devletin bütünlüğü, kamunun menfaatleri, halkın huzurunu, milletin bölünmezliği ilkelerine riayet edeceğimizi,
-Medya organları arasında eşitliği esas alacağımızı,
-Kendi içindeki sorunları etik kurallar bağlamında ve hakemlik kurumu ile çözeceğimizi,
-Ve son olarak Güvenli İnternet Medya Merkezinin (GİMER) akademik ve tahkim birimleri başta olmak üzere alacağı kararları uygulayacağımızı, ilan ederek duyurulmasını bir görev olarak addettiğimizi, Kabul taahhüt ve beyan ederiz »»
İnternet mecrasının güvenli isimlerinin buluştuğu bu mecraya herkesi bekliyoruz.